د معیشتي سیستم پر بنسټ د غنمو په برخه کې د جنسیتي نورمونو، ماموریت او نوښتونو موضوعي څېړنه

د معیشتي سیستم پر بنسټ د غنمو په برخه کې د جنسیتي نورمونو، ماموریت او نوښتونو موضوعي څېړنه

“په افغانستان، پاکستان او اتوپیا کې د غنمو R4D اغیزو د زیاتوالي لپاره د معیشتي سیستم پر بنسټ په غنمو کې د جنسیت پېژندنه” څېړنې د یوې برخې په توګه، چې د جرمني فدرال دولت د اقتصادي او پرمختیايی همکاریو وزارت (BMZ) له خوا ورته بودجه برابره شوې، د جوارۍ او غنمو د څېړنو نړیوال دفتر (CIMMYT )، د نړیوالو کرنیزو څېړنو په برخه کې د مشورتي ډلې (CGIAR) د غنمو د څېړنې پروګرام (CRP)، د یوې ګډې څېړنې د ترسره کولو په حال کې دی. دغه څېړنه، په کلیوالي سیمو کې د بیوزلي کچې له راټيټېدو او د غذايي امنیت د کچې له زیاتېدو سره د مرستې په هدف، د غنمو په برخه کې د څېړنو د اغېزو او په هغو لارو چارو د فعالیتونو د پراختیا له لارې، ترسره کېږي، چې د غنمو پر بنسټ سیستمونو په وسیله د محرومو طبقو په ځانګړې توګه، بېوزلو ښځو، نارینه، ځوانانو له پیاوړتیا او څواکمنتیا سره مرسته کوي او دوی د معیشتي امنیت د پایلو پر پېژندنې او درک قادروي.
دغه څېړنه له دریو اړوندو داخلي اجزاوو او په څېړنه کې د ښکېلو ذینفعو له یو لړ فعالیتونو څخه تشکیل شوی دی.
۱: حوزوي څېړنه:
 د غنمو په R4D کې، د ټولنیز انډول لیدلوري ته په پام سره، د جنسیتي وضعیت تجزیه او تحلیل، چې په افغانستان او اتیوپیا کې ترسره کېږي. دا د علمي مقالو او څېړنیزو راپورونو مرور او بیا کتنې او همدارنګه د جنسیت او کرنې په لید سره، د پالیسۍ چاپیریال بیاکتنې او د ذینفعو شننې په بر کې نیسي.
۲: موضوعي څېړنې: په کلیوالي کچه کیفي څېړنه، چې دا وارزوي، د نوښت لپاره څرنګه جنسیتي نورمونه، ښځینه او نارینه ظرفیتونه د غنمو پر بنسټ سیستمونو کې پرمختګ اغیزمنوي او یا د پایلو د پرمختیا پر لاره خنډ ګرځي. موضوعي څېړنې د افغانستان د دوو ولایتونو لپاره د ترسره کېدو په حال کې دي.
۳: معکوس مهندسي څېړنې: په کرنیز R4D فعالیتونو کې، د جنډر بریالي اختلاط او ورسره د محدودونکي جنسیتي لیدلورو او یا کړنلارو د بدلون په اړه د ښودل شویو شواهدو له مخې د بریالیتوبونو تحلیل او تجزیه، د محرومو او بېوزلو ښځو او نارینه وو لپاره د نورو ښو معیشتي فرصتونو لاره پرانېزي. هدف دا دی، چې پر دې پوه شو، ټولنیزو محدودیتونو ته څرنګه رسېدنه وشي، ترڅو د بېوزلو او محرومو ډلو لپاره په نوښتونو کې د مشارکت او ترې د ګټې اخیستنې فرصتونه پراخ شي؛ او دا د څه ډول انځور وړاندې کولو له لارې او ولې شونی دی او د چا لپاره هغه کړنلارې مشخصې شوې، چې په کرنیزه برخه کې، د ټولنیزو او تخنیکي فعالیتونو د یووالي او اختلاط په ډګر کې بریالي وو.
 ۴: اړیکه او تعامل
د غنمو، کرنې او جنسیتي او ټولنیز مشارکت په ډګرونو کې د موندنو د تفسیر، ارزونې او شریکولو په موخه، له فعالو ټولنو او لوبغاړو سره د ملي او سیمه ییزو ورکشاپونو جوړول. دغه چارې دا هدف هم ټاکي، چې د غنمو پر بنسټ په معیشتي سیستم کې د پایلو د پرمختیا لپاره له څېړنو سره د جنسیت د اړیکو په برخه کې د پوهاوي په کچه کې زیاتوالی راشي او د موندنو پر بنسټ، داسې فعالیتونه طرح شي، چې له امله یې ټولنیز اختلاط او تخنیکي فعالیتونه په ښه توګه ترسره شي. په دې برخو کې عملي څېړنې، په دې موخه ترسره کېږي، ترڅو د دې پوهاوی رامنځته شي، چې کوم کارونه، ولې او د چا لپاره د جنډر انډول او معیشتي امنیت پایلې زیاتوي.
AREU ښايي:
1.د کلیدي ګټه اخیستونکو د پېژندنې له لارې د هدفي کړنو په برخه کې مرسته وکړي، همدارنګه له ګټه اخیستونکو سره د مرکو د ترسره کولو او اړوندو ادبیاتو د پېژندنې په برخه کې به همکاري وکړي.
2.د جنډر نورمونو، ماموریت او نوښتونو ترمنځ تعاملاتو په اړه، په هغو ساحو کې، چې له (CIMMYT ) او د غنمو د R4D په برخه کې د نورو دخیلو لوبغاړو سره په ګډه ټاکل شوې، په څلورو کلیو کې د موضوعي څېړنې ترسره کول. دغه موضوعي څېړنې، د نړیوال CRP نوښت یوه برخه ده، چې مشترک کیفي میتود کاروي (د وسیلو او د کار ساحې مقرراتو د جزییاتو په اړه لاندې برخه وګورئ).
3.د معلوماتو د تحلیل او تجزیې په برخه کې مرسته او د CIMMYT PI, Paula Kantor  په مرسته د یو تلفیقي راپور لیکل.
4.له CIMMYT سره د ګټه اخیستونکو د اړیکو او تعاملاتو مواردو رامنځته کول او تسهیلول.



x